साँखु,काठमाडौं।
नेपालको संघीय संसद्अन्तर्गत प्रतिनिधि सभाको नयाँ अधिवेशन आज (बिहीबार) देखि सुरु हुँदैछ। नयाँ निर्वाचनपश्चात् गठन भएको प्रतिनिधि सभाको पहिलो बैठक दिउँसो २:०० बजे नयाँ बानेश्वरस्थित संसद् भवनमा बस्ने तय भएको छ। नयाँ जनादेशसहित प्रारम्भ हुन लागेको यस अधिवेशनलाई राजनीतिक वृत्तमा विशेष चासोका साथ हेरिएको छ।
संसद् सचिवालयले सार्वजनिक गरेको दैनिक कार्यसूचीअनुसार पहिलो बैठकमा राष्ट्रपतिको पत्र वाचनदेखि अध्यादेश पेश, सभामुख निर्वाचन प्रक्रिया प्रारम्भ, मन्तव्य तथा शोक प्रस्तावसम्मका महत्वपूर्ण कार्यक्रम समेटिएका छन्। प्रारम्भिक बैठकले संसद्को आगामी कार्यदिशा निर्धारण गर्ने भएकाले आजको कार्यसूचीलाई अर्थपूर्ण मानिएको छ।
आजका प्रमुख कार्यसूची
१. राष्ट्रपतिको पत्र वाचन
बैठकको सुरुवातमा ज्येष्ठ सदस्य (वा सभामुख) ले राष्ट्रपति कार्यालयबाट प्राप्त अधिवेशन आह्वानसम्बन्धी पत्र वाचन गर्नेछन्। साथै प्रधानमन्त्री नियुक्ति तथा मन्त्रिपरिषद् गठनसम्बन्धी पत्रहरूको बेहोरा पनि सदनलाई जानकारी गराइनेछ।
२. अन्तरिम रूपमा नियमावली लागू
नयाँ नियमावली निर्माण नहुँदासम्म प्रतिनिधि सभा नियमावली, २०७९ अनुसार बैठक सञ्चालन गर्ने प्रस्ताव पेश गरी स्वीकृत गरिनेछ। यसले तत्कालीन कामकारबाहीलाई कानुनी आधार दिनेछ।
३. अध्यक्षता गर्ने सदस्यको मनोनयन
सभामुखको अनुपस्थितिमा बैठक सञ्चालन गर्न सक्ने सदस्यहरूको मनोनयन गरिनेछ। यसले प्रारम्भिक बैठकहरू सहज रूपमा सञ्चालन गर्न मद्दत गर्नेछ।
४. दलहरूको शुभकामना मन्तव्य
अधिवेशन प्रारम्भ भएको अवसरमा विभिन्न राजनीतिक दलका प्रतिनिधि सदस्यहरूले पालैपालो मन्तव्य राख्ने कार्यक्रम तय गरिएको छ। यस क्रममा सरकारको प्राथमिकता, विपक्षीको धारणा र संसद्को अपेक्षाबारे धारणा सार्वजनिक हुने अपेक्षा गरिएको छ।
५. सभामुख निर्वाचनको मिति निर्धारण
आजकै बैठकले सभामुख पदको निर्वाचनका लागि मिति तोक्ने कार्यसूची पनि समावेश गरेको छ। यसलाई संसद्को संस्थागत नेतृत्व चयनतर्फको महत्वपूर्ण कदम मानिएको छ।
६. तीन महत्वपूर्ण अध्यादेश पेश
बैठकमा गृहमन्त्रीद्वारा निम्न तीन अध्यादेश पेश गरिने कार्यक्रम छः
मतदाता नामावली (पहिलो संशोधन) अध्यादेश, २०८२
प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचन (पहिलो संशोधन) अध्यादेश, २०८२
नेपाल विशेष सेवा (दोस्रो संशोधन) अध्यादेश, २०८२
यी अध्यादेशहरू निर्वाचन प्रणाली, प्रशासनिक संरचना र सुरक्षा निकायसम्बन्धी व्यवस्थासँग सम्बन्धित रहेको बताइएको छ।
७. संसदीय प्रक्रियासम्बन्धी औपचारिक कार्य
बैठकमा कार्यसूची अनुमोदन, प्रारम्भिक औपचारिक निर्णय तथा संसद्को आगामी बैठक सञ्चालनसम्बन्धी प्रक्रियागत विषयहरू पनि टुंग्याइनेछन्।
८. शोक प्रस्ताव
बैठकको अन्त्यमा पूर्व सांसदहरू ऋषिकेश गौतम, मोहम्मद आफ्ताब आलम, आमोदप्रसाद उपाध्याय, होमनाथ दाहाल र बलदेव बोहराको निधनप्रति शोक प्रस्ताव प्रस्तुत गरिनेछ र श्रद्धाञ्जलि अर्पण गरिनेछ।
संसद्का महासचिव पद्म प्रसाद पाण्डेयका अनुसार पहिलो बैठकका लागि आवश्यक सम्पूर्ण तयारी पूरा भइसकेको छ। नयाँ राजनीतिक समीकरण र जनादेशका बीच सुरु हुन लागेको यो अधिवेशनले आगामी सरकार–विपक्ष सम्बन्ध, नीति प्राथमिकता तथा विधायन प्रक्रियाको दिशा स्पष्ट गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।
नयाँ प्रतिनिधि सभाको पहिलो बैठकलाई स्थायित्व, सहकार्य र प्रभावकारी विधायनतर्फको प्रारम्भिक संकेतका रूपमा हेरिएको छ।