५४औँ विश्व वातावरण दिवस २०८३ भव्य रूपमा मनाइयो

साँखु काठमाण्डौं। “Warm Wishes on the 54th World Environment Day 2083” अर्थात् ५४औँ विश्व वातावरण दिवस २०८३ को अवसरमा शंखरापुर नगरपालिका–६ स्थित श्री भाग्योदय माध्यमिक विद्यालयको आयोजनामा साँखु नगर क्षेत्रमा बृहत् प्रभातफेरी, जनचेतनामूलक अभियान तथा वातावरण संरक्षणसम्बन्धी विविध कार्यक्रम सम्पन्न भएका छन्।

“सफा वातावरण एवम् स्वच्छ हावा प्रवर्द्धनका लागि मेरो प्रतिबद्धता” भन्ने मूल नारासहित आयोजित कार्यक्रममा विद्यालयका शिक्षक, शिक्षिका, कर्मचारी, विद्यार्थी तथा स्थानीय समुदायका प्रतिनिधिहरूको उल्लेखनीय सहभागिता रहेको थियो। कार्यक्रमले वातावरण संरक्षण, जलवायु न्याय, स्वच्छ हावा, जलस्रोत संरक्षण तथा हरित विकासको सन्देश प्रवाह गरेको थियो।

विद्यालय परिसरबाट सुरु भएको प्रभातफेरी साँखु बजारका मुख्य सडक, ऐतिहासिक चोक तथा बस्ती क्षेत्रको परिक्रमा गर्दै सम्पन्न भएको थियो। सहभागीहरूले वातावरण संरक्षणसम्बन्धी सन्देश अंकित ब्यानर, प्लेकार्ड तथा नारासहित नगर परिक्रमा गरेका थिए। “पृथ्वी बचाऔँ, भविष्य जोगाऔँ”, “स्वच्छ हावा हाम्रो अधिकार”, “पानीका मुहान जोगाऔँ”, “प्लास्टिक प्रदूषण अन्त्य गरौँ” जस्ता सन्देशले स्थानीयवासीको ध्यानाकर्षण गरेको थियो।

वातावरण संरक्षणका लागि सामूहिक हस्ताक्षर अभियान

विश्व वातावरण दिवसको अवसरमा विद्यालयले सामूहिक हस्ताक्षर अभियानसमेत सञ्चालन गरेको थियो। उक्त अभियानमा शिक्षक, विद्यार्थी तथा स्थानीय नागरिकहरूले वातावरण संरक्षणका पक्षमा आफ्नो प्रतिबद्धता व्यक्त गर्दै हस्ताक्षर गरेका थिए।

अभियानमार्फत सहभागीहरूले फोहोरको वैज्ञानिक व्यवस्थापन गर्ने, प्लास्टिकको प्रयोग न्यूनीकरण गर्ने, वृक्षारोपणलाई जीवनशैलीको हिस्सा बनाउने, पानीका मुहान तथा जलाधार क्षेत्रको संरक्षण गर्ने, जैविक विविधताको रक्षा गर्ने तथा जलवायु परिवर्तनविरुद्ध सचेतना फैलाउने प्रतिबद्धता जनाएका थिए।

मुहान संरक्षण र सिमसार क्षेत्र घोषणाको माग

कार्यक्रमका क्रममा विद्यार्थीहरूले साँखु क्षेत्रका खानेपानीका मुहान, पोखरी, जलाधार क्षेत्र तथा प्राकृतिक स्रोतहरूको संरक्षणमा विशेष ध्यान दिनुपर्ने आवश्यकता औँल्याएका थिए। स्थानीय जलस्रोतहरूलाई दीर्घकालीन रूपमा जोगाउन संवेदनशील क्षेत्रहरूलाई सिमसार क्षेत्र घोषणा गरी संरक्षण गर्नुपर्ने मागसमेत राखिएको थियो।

विद्यार्थीहरूले जलवायु परिवर्तनका कारण पानीका स्रोत सुक्दै जानु, वर्षाको अनियमितता बढ्नु तथा प्राकृतिक प्रणालीमा परेको असरप्रति चिन्ता व्यक्त गर्दै स्थानीय तह, सरोकारवाला निकाय तथा समुदायबीच समन्वय आवश्यक रहेको बताएका थिए।

विद्यालयको इको क्लबद्वारा वातावरणीय अभियान

विद्यालयको इको क्लबको सक्रियतामा सञ्चालन गरिएको कार्यक्रमले विद्यार्थीहरूलाई वातावरणीय नेतृत्व विकास गर्ने अवसर प्रदान गरेको विद्यालय प्रशासनले जनाएको छ। विद्यालयले वातावरणीय शिक्षालाई केवल पाठ्यपुस्तकमा सीमित नराखी व्यवहारिक अभ्याससँग जोड्ने नीति अनुरूप यस्ता कार्यक्रमलाई प्राथमिकता दिएको जनाएको छ।

इको क्लबमार्फत वृक्षारोपण, सरसफाइ अभियान, प्लास्टिक न्यूनीकरण, जैविक फोहोर व्यवस्थापन तथा वातावरणीय सचेतना कार्यक्रमहरू आगामी दिनमा पनि निरन्तर सञ्चालन गरिने जानकारी दिइएको छ।

जलवायु परिवर्तनको चुनौती र युवापुस्ताको भूमिका

कार्यक्रममा वक्ताहरूले जलवायु परिवर्तन अहिले विश्वकै साझा चुनौती बनेको उल्लेख गर्दै यसको असर नेपालका हिमाल, नदी, कृषि, जैविक विविधता तथा जनजीवनमा प्रत्यक्ष देखिन थालेको बताए। उनीहरूले वातावरण संरक्षणमा विद्यार्थी तथा युवापुस्ताको भूमिका अत्यन्त महत्वपूर्ण रहेको धारणा व्यक्त गरे।

विश्व वातावरण दिवस केवल औपचारिक समारोह नभई पृथ्वी, प्रकृति र भावी पुस्ताप्रतिको जिम्मेवारी सम्झने दिन भएको उल्लेख गर्दै सहभागीहरूले व्यक्तिगत व्यवहारदेखि सामुदायिक अभियानसम्म वातावरणमैत्री अभ्यासलाई निरन्तरता दिनुपर्नेमा जोड दिएका थिए।

स्थानीय समुदायमा सकारात्मक सन्देश

साँखु नगरका सडक र सार्वजनिक स्थलमा शिक्षक तथा विद्यार्थीहरूको उत्साहपूर्ण सहभागितासहित सम्पन्न प्रभातफेरीले स्थानीय समुदायमा वातावरण संरक्षणसम्बन्धी सकारात्मक सन्देश प्रवाह गरेको छ। कार्यक्रमले स्वच्छ, हरित र दिगो शंखरापुर निर्माणका लागि सामूहिक उत्तरदायित्वको भावना अभिवृद्धि गरेको सहभागीहरूको विश्वास रहेको छ।

विश्व वातावरण दिवस २०८३ को अवसरमा सम्पन्न उक्त अभियानले वातावरण संरक्षण केवल सरकार वा कुनै एक संस्थाको जिम्मेवारी नभई सम्पूर्ण समुदायको साझा दायित्व भएको सन्देश प्रवाह गर्दै कार्यक्रम सफलतापूर्वक सम्पन्न भएको विद्यालयले जनाएको छ।